Προβόπουλος: Κοιμόμουν με ευρώ, έτρεμα μην ξυπνήσω με δραχμή

12/6/2014

«Κοιμόμουν με ευρώ και έτρεμα μην ξυπνήσω με δραχμή» αποκάλυψε χθες ο Γιώργος Προβόπουλος εμφανώς συγκινημένος, σε έναν άτυπο αποχαιρετισμό καθώς ολοκληρώνεται η θητεία του στην Τράπεζα της Ελλάδος.

Στο περιθώριο εκδήλωσης της ΤτΕ αναφέρθηκε στις εξαιρετικά δύσκολες καταστάσεις που αντιμετώπισε κατά τη διάρκεια της κρίσης, ενώ συνεργάτες του προσδιόριζαν τις δύο ημέρες που όλα κρέμονταν από μία... κλωστή. Τον Νοέμβριο του 2011 όταν δημοσιοποιήθηκε το σχέδιο της τότε κυβέρνησης για δημοψήφισμα και ήταν σε εξέλιξη η Σύνοδος των Κανών και την Παρασκευή 15 Ιουνίου 2012 δύο δηλαδή 24ώρα πριν από τις επαναληπτικές βουλευτικές εκλογές.

Ο κ. Προβόπουλος ήταν αποκαλυπτικός. «Περάσαμε έναν εφιάλτη. Με πολλά βράδια χωρίς ύπνο, γιατί δεν ξέραμε τι θα ξημερώσει για τη χώρα, σε ποιο νομισματικό καθεστώς θα ξυπνούσαμε. Φοβόμασταν το χειρότερο και προετοιμαζόμασταν... Σήμερα είναι πιο ήρεμα τα πράγματα».

Τις δύσκολες ημέρες ο διοικητής ήταν σε ανοικτή γραμμή τόσο με τον κ. Βενιζέλο που τότε κατείχε το χαρτοφυλάκιο του υπουργείου Οικονομικών όσο και με τους επικεφαλής των συστημικών τραπεζών.

Προς επιβεβαίωση των λεγομένων του απερχόμενου διοικητή ο κ. Βενιζέλος δήλωσε χθες πως «ως υπουργός Οικονομικών έζησα μαζί με τον Γ. Προβόπουλο πρωτοφανείς προκλήσεις υψηλής πίεσης και επικινδυνότητας και μπορώ έτσι να έχω προσωπική γνώμη για τον επαγγελματισμό, την ψυχραιμία και την αποφασιστικότητά του».

Ο κ. Προβόπουλος απαντώντας σε σχετικό ερώτημα διευκρίνισε πως δεν νιώθει καμιά πικρία που αποχωρεί από τη θέση του διοικητή, αλλά αντίθετα αισθάνεται «ελευθερωμένος» και ότι θα κάνει ύστερα από πολλά χρόνια διακοπές στα Κύθηρα. «Δεν νιώθω καμιά πικρία, αλλά περηφάνια για όσα κάναμε όλα αυτά τα χρόνια και οδηγήσαμε τη χώρα σε ασφαλές λιμάνι», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Δεν παρέλειψε να αποδώσει τα εύσημα στο «τιτάνιο» έργο των ανθρώπων της ΤτΕ που δούλεψαν πολύ σκληρά όλα αυτά τα χρόνια.

Θα πρέπει να σημειωθεί πως στην ομιλία του άφησε σαφείς αιχμές για τους χειρισμούς των πολιτικών που οδήγησαν την ελληνική οικονομία σε αδιέξοδο.

Όπως είπε οι στρεβλώσεις στο οικονομικό πρότυπο που ακολουθούσε η χώρα είχαν επισημανθεί επανειλημμένα από την Τράπεζα της Ελλάδος, οι προειδοποιήσεις όμως δεν εισακούονταν και η χώρα συνέχιζε να πορεύεται αμέριμνα, δανειζόμενη και σωρεύοντας χρέη, για να καταναλώνει όλο και περισσότερα προϊόντα και υπηρεσίες, που η ίδια δεν παρήγε.

Τόνισε δε ότι από τα τέλη του 2008 ήταν ήδη φανερό ότι έπρεπε να εφαρμοστεί ένα πολυετές πρόγραμμα για τη μείωση του δημόσιου ελλείμματος, τον έλεγχο της δυναμικής του χρέους και την πραγματοποίηση εκτεταμένων διαρθρωτικών αλλαγών για την ενίσχυση της αδύναμης ανταγωνιστικότητας της οικονομίας.

«Οι πολιτικές που υιοθετήθηκαν ωστόσο ήταν άτολμες, παρά το γεγονός ότι οι αγορές άρχισαν να κινούνται σ' ένα πλαίσιο συνολικής επανεκτίμησης του πιστωτικού κινδύνου, που δεν απέκλειε πλέον και τη χρεοκοπία της χώρας. Ετσι, έθεταν νέους επαχθέστερους όρους δανεισμού», πρόσθεσε χαρακτηριστικά.

Στη συνέχεια αναφέρθηκε στο οικονομικό πρόγραμμα που εφαρμόστηκε εντός του μηχανισμού στήριξης.

«Το οικονομικό και κοινωνικό κόστος της προσαρμογής ήταν και είναι ακόμη μεγάλο», είπε και μίλησε για τις θυσίες των πολιτών που υπήρξαν ιδιαίτερα επώδυνες.

«Οι απώλειες όμως στην παραγωγή, την απασχόληση και τα εισοδήματα ήταν το τίμημα που απαιτήθηκε προκειμένου να αποτραπεί η κατάρρευση της οικονομίας. Αν δεν αποτρεπόταν αυτή η κατάρρευση, οι απώλειες θα ήταν κατά πολύ μεγαλύτερες. Ενδεχόμενη έξοδος από το ευρώ, όπως είχα αναφέρει σε συνέντευξή μου, θα άνοιγε τις πύλες της κολάσεως» κατέληξε ο κ. Προβόπουλος.

ΑΠΟΣΠΑΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
«Το χρονικό της μεγάλης κρίσης»

10 Ιουνίου 2010
Προσγειώθηκε C130 με 1,5 δις ευρώ από την Ιταλία

Το C130, «φορτωμένο» με 15 εκατομμύρια χαρτονομίσματα των 100 ευρώ, προσγειώθηκε με απόλυτη μυστικότητα το απόγευμα της Πέμπτης 10 Ιουνίου 2010 στην Ελευσίνα. Τα θωρακισμένα φορτηγά χρηματαποστολών περίμεναν στην πίστα του αεροδρομίου για να παραλάβουν τις παλέτες με τα 1,5 δις ευρώ, που είχαν έρθει από την κεντρική τράπεζα της Ιταλίας.

Τα φορτηγά έφυγαν συνοδεία περιπολικών για τον Χολαργό.

Με το που έφτασαν, οι υπάλληλοι του Νομισματοκοπείου άρχισαν τον έλεγχο των χαρτονομισμάτων. Έπρεπε να τα ελέγξουν πριν ξημερώσει. Το ξημέρωμα της 11ης Ιουνίου 2010, δεκάδες φορτηγά με χαμηλωμένα φώτα βγήκαν από τον Χολαργό και έφυγαν για τις τράπεζες όπου και παρέδωσαν το ρευστό. Όλα έγιναν με απόλυτη μυστικότητα και ταχύτητα.

Οι τράπεζες έπρεπε να είναι «φορτωμένες» -τα γκισέ και τα ΑΤΜ με ρευστό-, ώστε να μη δημιουργηθεί η εντύπωση στους Έλληνες ότι υπάρχει φόβος για τις καταθέσεις τους.

Ήταν ένα από τα πολλά εφιαλτικά τριήμερα που έζησαν ο διοικητής της ΤτΕ και οι επικεφαλής των ελληνικών τραπεζών.

Βρισκόμασταν στην αρχή της κρίσης. Η Ελλάδα μόλις είχε μπει στο Μνημόνιο. Και πολλοί καταθέτες στήνονταν στην ουρά την Παρασκευή για να πάρουν τα «λεφτά τους στο σπίτι» για το Σαββατοκύριακο. Φοβόντουσαν ότι το μοιραίο θα συνέβαινε Σάββατο ή Κυριακή, που οι τράπεζες είναι κλειστές.

Οι μέρες της κρίσης περιγράφονται αναλυτικά βδομάδα τη βδομάδα στο βιβλίο «Το χρονικό της μεγάλης κρίσης - η Τράπεζα της Ελλάδος 2008-2013», το οποίο παρουσίασε χθες ο απερχόμενος διοικητής της ΤτΕ, Γιώργος Προβόπουλος. Μάλιστα οι έκτακτες χρηματοπαραλαβές από την Ιταλία και την Αυστρία αποτυπώνονται σε ένα γράφημα 5 αράδων στο βιβλίο.

16 Ιουνίου 2011
Φορτίο με 1,92 δις ευρώ από την Αυστρία

Το C130 προσγειώθηκε συνολικά τρεις φορές στην Ελευσίνα. Το στρατιωτικό αεροπλάνο κατέβηκε δεύτερη φορά την Πέμπτη 16 Ιουνίου 2011 στην Ελευσίνα. Αυτή τη φορά ερχόταν από την κεντρική τράπεζα της Αυστρίας και είχε «γεμίσει» με 38,4 εκατομμύρια χαρτονομίσματα των 50 ευρώ. Συνολική αξία 1,92 δις ευρώ. Λίγες μέρες πριν η δήλωση της επιτρόπου Μαρίας Δαμανάκη, περί εξόδου από το ευρώ, είχε οδηγήσει μαζικά τους Έλληνες στις τράπεζες, για να σηκώσουν τις αποταμιεύσεις τους.

24 Νοεμβρίου 2011
Νέα χρηματαποστολή ύψους 1,84 δις ευρώ

Την τελευταία μεγάλη χρηματαποστολή το C130 την έφερε και πάλι από την κεντρική τράπεζα της Αυστρίας την Πέμπτη 24 Νοεμβρίου 2011. Κουβάλησε 36,8 εκατομμύρια χαρτονομίσματα των 50 ευρώ, συνολικά 1,84 δις ευρώ.

Η Τράπεζα της Ελλάδος ετοιμαζόταν για το χειρότερο. Ήθελε να υπάρχει ρευστό, αφού η χώρα βρισκόταν επί «ξυρού ακμής» και το bank run, δηλαδή η μαζική απόσυρση καταθέσεων, καθημερινά προ των πυλών.

Μάλιστα ήταν τέτοιος ο φόβος ότι ένα άδειο ΑΤΜ μπορούσε να οδηγήσει σε πανικό τους καταθέτες και σε μαζική εκροή, που για 18 μήνες, από τον Ιανουάριο του 2011 μέχρι τον Ιούνιο του 2012, η Τράπεζα της Ελλάδος είχε δημιουργήσει απόθεμα χαρτονομισμάτων που αντιστοιχούσε στο 13,8% των καταθέσεων που είχαν οι Έλληνες, όταν το αντίστοιχο ποσοστό κάλυψης στην ευρωζώνη ήταν 6,8%.

14-15 Ιουνίου 2012
Εφιάλτης η παραμονή των εκλογών και οι Κάνες

Τον απόλυτο εφιάλτη έζησαν ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, οι στενοί συνεργάτες του, αλλά και οι Έλληνες τραπεζίτες την Παρασκευή 15 Ιουνίου 2012, προπαραμονή των επαναληπτικών εκλογών.

Από το πρωί εκείνης της μέρας η ΤτΕ ήταν σε κατάσταση «κόκκινου» συναγερμού, μέσα σε μία μέρα οι Έλληνες «σήκωσαν» σχεδόν 3,5 δις ευρώ από τις καταθέσεις τους και τα ΑΤΜ δεν προλάβαιναν να μετράνε χαρτονομίσματα. Η μεγάλη αγωνία ήταν να έχουν οι τράπεζες ρευστό στα ταμεία τους, για να εξυπηρετούν τους καταθέτες.

Διότι αν δημιουργούνταν η υποψία ότι δεν υπάρχουν μετρητά στις τράπεζες η κατάρρευση θα ήταν δεδομένη, λένε χαρακτηριστικά συνεργάτες του κ. Προβόπουλου. Και για αυτό την Πέμπτη 14 και την Παρασκευή 15 Ιουνίου, τα φορτηγά των χρηματαποστολών τροφοδοτούσαν διαρκώς με χαρτονομίσματα τις τράπεζες, 76 φορτηγά «ξεφόρτωσαν» μετρητά την Πέμπτη και 71 φορτηγά την Παρασκευή. Όταν το συνηθισμένο ήταν 20 χρηματαποστολές τη μέρα.

Η άλλη εφιαλτική μέρα ήταν εκείνη του Νοεμβρίου 2011 όταν ο τότε πρωθυπουργός Γ. Παπανδρέου μίλησε για δημοψήφισμα. Και πάλι οι Έλληνες έσπευσαν στα τραπεζικά γκισέ και στα ΑΤΜ για να σηκώσουν μετρητά.

Πηγή