Σελίδες

Δευτέρα 3 Δεκεμβρίου 2012

Οι τράπεζες δεν δημιουργούν χρήμα αλλά απαιτήσεις


3/12/2012

Να ξεκαθαρίσουμε ότι οι τράπεζες δεν δημιουργούν λεφτά κι αυτό θα το καταλάβουμε αν πάμε στον ορισμό του ''χρήματος''.

Όλοι θεωρούν ότι οι καταθέσεις είναι λεφτά, και απλά τις προσθέτουν στο άθροισμα των λεφτών και σου λέει τόσα είναι τα συνολικά λεφτά στην οικονομία. Δεν είναι όμως ακριβώς λεφτά.

Ας δούμε τη ροή του χρήματος
Για απλοποίηση πες ότι δεν υπάρχει η υποχρέωση του 10% (η οποία έτσι κι αλλιώς στην Ελλάδα δεν υπήρξε ποτέ, δεν έλεγχε κανείς και οι τράπεζες δάνειζαν το 100% των καταθέσεών τους, κάτι φορές και το 110%)

Πας εσύ και καταθέτεις 1 ευρώ στην τράπεζα Α.
Η τράπεζα Α το δανείζει σε μένα, εγώ πληρώνω τον υδραυλικό που μου έφτιαξε τη βρύση, ο υδραυλικός το καταθέτει στο λογαριασμό του στην τράπεζα Β, η τράπεζα Β το δανείζει στον Κώστα, ο Κώστας πληρώνει τον αντιπρόσωπο που του πούλησε αυτοκίνητο,, αυτός το βάζει στην τράπεζα Γ.

Έτσι το ίδιο ευρώ είναι τώρα σε 3 λογαριασμούς γιατί ούτε η τράπεζα Α ούτε η Β το έσβησε το ευρώ από τις καταθέσεις της όταν το δάνεισε. Κι αν πας εσύ κι ο υδραυλικός να το ζητήσετε η τράπεζα έχει την υποχρέωση να κόψει το λαιμό της να στο δώσει (ή από τις καταθέσεις κάποιου άλλου, ή να το δανειστεί, δεν υπάρχει άλλος τρόπος).

Έτσι λοιπόν όπως λειτουργεί το σύστημα οι καταθέσεις δεν είναι ακριβώς "χρήμα", παρόλο που συμπεριφέρεται σαν χρήμα, δηλαδή αν πας να το "σηκώσεις" είναι όντως εκεί (σε κανονικές συνθήκες, γιατί σε ακανόνιστες μπορεί και να πας στο ΑΤΜ και να σου βγάλει μια μούντζα). Αυτό το "χρήμα" που νομίζεις ότι έχεις στο λογαριασμό σου είναι περισσότερο μια απαίτηση για σένα και μια υποχρέωση για την τράπεζα, είναι δηλαδή ούτε λίγο ούτε πολύ, ένα δάνειο που έδωσες στην τράπεζα. Η τράπεζα δεν τα έχει, τα έχει δανείσει και εισπράττοντας από τα δάνεια που έχει χορηγήσει, απλά πληρώνει όποιον καταθέτη έρχεται να του τα ζητήσει πρώτος. Οπότε μόλις πήγανε να του τα ζητήσουν πίσω πολλοί ταυτόχρονα (τα 60δις που βγάλαμε από την Ελλάδα), ο τραπεζίτης δήλωσε χρεοκοπημένος και πήγε με ανοιχτή την παλάμη στο κράτος.

Έως τότε το "χρήμα" (καταθέσεις) είχε εκτοξευτεί:

και φυσικά το ίδιο και ο δανεισμός, με τον παραπάνω μηχανισμό (ότι πάει σε κατάθεση γίνεται δάνειο)

Αλλά επειδή δεν έφτανε αυτό, οι ελληνικές τράπεζες ήθελαν να δανείσουν παραπάνω από τις καταθέσεις και για να βρουν τα λεφτά δανείστηκαν από το εξωτερικό:

Έτσι βασικά το μισό χρήμα που δημιουργήθηκε στην Ελλάδα από το 2000 έως το 2008 ήταν μια απαίτηση την οποία προφανώς οι τραπεζίτες δεν μπορούν πια να αποπληρώσουν (και πρέπει να τους πληρώσουμε για να μας πληρώσουν), και το υπόλοιπο το εισάγαμε από το εξωτερικό, ακριβώς όπως εισάγαμε ένα αυτοκίνητο και το χρωστάμε, γιατί βασικά οι τράπεζες μας το χρωστάνε, αλλά τα δάνεια των τραπεζών μας έχουνε γίνει και δικά μας δάνεια.

Αυτό δείχνει ότι οι τράπεζες δε δημιουργούν "χρήμα" ακριβώς, δημιουργούν μια απαίτηση. Δεν το δημιουργούν από πουθενά, το χρωστάνε (είτε στον καταθέτη ή σε μια άλλη τράπεζα στο εξωτερικό) και μ' αυτές τις υποχρεώσεις/απαιτήσεις κινούμαστε όλοι, με αυτό το "χρήμα" κινείται η οικονομία. Αυτό δεν είναι απαραίτητα κάτι κακό. Αντίθετα είναι ένας πολύ έξυπνος και πρακτικός τρόπος για να δημιουργηθεί το επιπλέον χρήμα που χρειάζεται μια οικονομία που αναπτύσσεται. Ανάπτυξη=περισσότερες συναλλαγές, άρα χρειάζεται περισσότερο χρήμα για να γίνουν οι συναλλαγές αυτές, και κάποιος πρέπει να το δημιουργήσει.
Φτάνει όμως να υπάρχει όντως ανάπτυξη!

Όταν η ανάπτυξη δημιουργεί χρήμα (έστω με τη μορφή δανείου) είναι καλό και νορμάλ και βιώσιμο. Το πρόβλημα είναι το αντίθετο, όταν τα δάνεια δημιουργούν τις συναλλαγές και την ανάπτυξη γιατί τότε η ανάπτυξη δεν είναι πραγματική και τα δάνεια αυτά απλά δεν θα αποπληρωθούν ποτέ, όπως έγινε στην Ελλάδα από το 98 ως το 2008, που δεν είχαμε καμία πραγματική ανάπτυξη (παραγωγή, εξαγωγές, επενδύσεις) και απλά βρήκαμε πρόσβαση σε χρήμα για να δανειστούμε
Έτσι απλά δημιουργήθηκαν απαιτήσεις για κάποιους οι οποίοι μετά θα αναγκαστούν να τις διαγράψουν.

Όπως για παράδειγμα θα αναγκαστούν κάποιοι να διαγράψουν αυτές τις "αξίες" που νομίζουν ότι δημιούργησαν. (σε βάρος της επόμενης γενιάς)

Από τον  Chilloutbuddy

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου