Πόση αύξηση κατώτατων μισθών αντέχει η οικονομία

17/1/2015

Του Κώστα Μήλα*

Ο ΣΥΡΙΖΑ προτείνει την επαναφορά του κατώτατου μισθού από τα 586 ευρώ στα 751 ευρώ που ίσχυε το 2009. Αυτό σημαίνει αύξηση 28,1%. Εκ πρώτης όψεως, η πρόταση είναι λογική ειδικά αν δούμε τι ισχύει σε άλλες χώρες της Περιφέρειας. Σύμφωνα με τη βάση δεδομένων του ΟΟΣΑ, ο κατώτατος μισθός στην Ελλάδα βρίσκεται στο 30% του μέσου μισθού, ενώ στην Πορτογαλία βρίσκεται στο 38% του μέσου μισθού και στην Ισπανία στο 35% του μέσου μισθού.

Όμως, για να αξιολογήσουμε ορθά την πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να βασιστούμε στην οικονομική θεωρία, σύμφωνα με την οποία ο κατώτατος μισθός επηρεάζεται θετικά από  (α) το γενικό επίπεδο μισθών και  (β) την ανταγωνιστικότητα τιμών (τιμές εισαγωγών προς εγχώριες τιμές). Από την άλλη πλευρά, ο κατώτατος μισθός συμπιέζεται αρνητικά όσο υψηλότερη είναι η ανεργία σε σχέση με το τι επιτάσσει η οικονομική μας ανάπτυξη (υπόδειγμα Okun law).

Βασιζόμενος στις μακροχρόνιες στατιστικές σειρές της ελληνικής οικονομίας (από το 1970 μέχρι σήμερα), εκτιμώ μια μακροχρόνια σχέση (καλούμενη και Engle-Granger).

Σημειώνω τα εξής ενδιαφέροντα:

• Ο κατώτατος μισθός βρέθηκε, τη δεκαετία του 1970, μέχρι και 10% κάτω από τις οικονομικές δυνατότητες της Ελλάδας (λόγω της διπλής κρίσης πετρελαίου). Όμως, αυξήθηκε αδικαιολόγητα μέχρι και 9% όταν η κυβέρνηση Ανδρέα Παπανδρέου προχώρησε σε αυξήσεις μισθών που ήταν υπεράνω των πραγματικών δυνατοτήτων της οικονομίας.

• Το 2009, ο κατώτατος μισθός κινήθηκε 3,3% υπεράνω των δυνατοτήτων της οικονομίας. Άρα, ο κατώτατος μισθός του 2009 (τον οποίο θέλει να επαναφέρει ο ΣΥΡΙΖΑ) δεν είναι το ορθό μισθολογικό επίπεδο, καθώς ήταν ήδη υψηλότερος του τι «έπρεπε»!

• Το 2012, ο κατώτατος μισθός υστέρησε κατά 7% σε σχέση με τις δυνατότητες της οικονομίας. Το 2014 «έκλεισε» με τον κατώτατο μισθό να υστερεί κατά 2,4% σε σχέση με τις δυνατότητες της οικονομίας μας.

Συνεπώς, αντί αύξησης 28,1% στον κατώτατο μισθό, εκείνο που αντέχει η ελληνική οικονομία άμεσα (από τις αρχές του 2015 δηλαδή) είναι αύξηση 2,4%, από 586 ευρώ στα 600 ευρώ.

Αυτό πρέπει να εφαρμοσθεί από όποιον «κερδίσει» τις εκλογές χωρίς καμία ένσταση από την τρόικα!

* Ο κ. Κώστας Μήλας είναι καθηγητής Χρηματοοικονομικών, University of Liverpool.

Πηγή